Waterstof, een manier om duurzaam opgewekte elektriciteit efficiënt op te slaan

We produceren steeds meer duurzame energie in Nederland. Een uitdaging hierbij is dat zonne-energie en windenergie minder eenvoudig te regelen zijn dan energie uit conventionele bronnen. De zon schijnt alleen overdag, maar er zijn ook bewolkte dagen en in de zomer zijn er meer uren zonlicht dan in de winter. Om de productie van groene energie af te stemmen op de vraag, is er een soort batterij nodig. Een manier om dit te bereiken is door het tijdelijk om te zetten naar waterstof.

Door duurzaam opgewekte elektriciteit om te zetten in groene waterstof, kan in de toekomst een oplossing worden geboden voor het ontsluiten van grootschalige zonneparken, windparken en zonnedaken. De geproduceerde waterstof wordt opgeslagen in zogenoemde tube trailers, vrachtwagens die de waterstof in vaten vervoeren voor gebruik elders.

Pilotprojecten

Alliander is gestart met een aantal pilotprojecten om te leren wat grootschalige productie van waterstof uit wind- en zonne-energie kan betekenen voor betaalbaar en betrouwbaar netbeheer. In Oosterwolde wordt een elektrolyse-installatie geplaatst op een zonnepark van GroenLeven, ontwikkelaar van grootschalige zonne-energie. Deze elektrolyser zet elektriciteit en water om in waterstof en zuurstof. Samen met GroenLeven wil de netbeheerder ontdekken hoe ze waterstofproductie kunnen sturen bij een weersafhankelijke energieproductie. Ook de prijs van elektriciteit speelt een rol. Als de elektriciteitsprijs hoog is, kan GroenLeven beter stroom aan het net leveren. Als de elektriciteitsprijs laag is, is het slimmer om waterstof te produceren.

Naast een elektrolyser is de compressor ook een belangrijk onderdeel voor de realisatie van de waterstofinstallatie. Jaap Enne Hekma Wierda werkt als lead engineer aan de compressor, die geleverd is door het bedrijf HTC. "De waterstof komt vrij bij ongeveer 30 bar. Om het opslagvolume te verkleinen, moet de waterstof worden gecomprimeerd tot 300 bar. Onze compressor neemt dat voor zijn rekening." De compressor is geïnstalleerd in een compacte container, inclusief het volledige besturingssysteem en het koelsysteem. De compressor is nu klaar, ingebouwd in een container en geleverd in Oosterwolde.

Milieuproblemen oplossen

Jaap Enne is lead engineer op dit project. Dit betekent dat hij de selectie van de membraancompressor maakt en vervolgens samen met het team een gedetailleerd ontwerp maakt, de inkoop begeleidt bij het evalueren van de aanbiedingen en de productie helpt met vragen.

Jaap Enne werkt voor HTC, maar hij is in dienst bij het hightechbedrijf TMC, waarvoor hij aan verschillende projecten voor diverse klanten heeft gewerkt (zie kader). "Ik geniet echt van mijn tijd bij HTC, maar als ik aan toekomstige projecten denk, zou ik graag technologie willen inzetten om fundamentele milieuproblemen op te lossen."